{"id":25411,"date":"2021-06-09T15:40:02","date_gmt":"2021-06-09T13:40:02","guid":{"rendered":"https:\/\/spozywo.pl\/?p=25411"},"modified":"2021-07-11T08:50:24","modified_gmt":"2021-07-11T06:50:24","slug":"luszczyca","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/spozywo.org\/?p=25411","title":{"rendered":"\u0141uszczyca – najwa\u017cniejsze informacje"},"content":{"rendered":"

\u0141uszczyca zwi\u0119ksza ryzyko rozwoju chor\u00f3b metabolicznych dlatego warto wprowadzi\u0107 diet\u0119 bogat\u0105 w antyoksydanty, nisko przetworzon\u0105 i od\u017cywcz\u0105.<\/b><\/h3>\n

\u0141uszczyca jest przewlek\u0142\u0105 chorob\u0105, kt\u00f3ra wed\u0142ug raportu \u015awiatowej Organizacji Zdrowia (WHO) z 2016 roku dotyka od 0.09-11.43% populacji na ca\u0142ym \u015bwiecie [1]. Objawia si\u0119 ona g\u0142\u00f3wnie zmianami sk\u00f3rnymi, ale wp\u0142ywa tak\u017ce na funkcjonowanie innych narz\u0105d\u00f3w, oraz sprzyja rozwojowi takich schorze\u0144 jak \u0142uszczycowe zapalenie staw\u00f3w, zesp\u00f3\u0142 metaboliczny, cukrzyca typu 2, depresja czy zesp\u00f3\u0142 jelita dra\u017cliwego. Choroba ta ze wzgl\u0119du na nisk\u0105 \u015bwiadomo\u015b\u0107 spo\u0142eczn\u0105 i przez widoczne wykwity sk\u00f3rne, obni\u017ca jako\u015b\u0107 \u017cycia, pogarsza funkcjonowanie w spo\u0142ecze\u0144stwie, sprzyja wycofaniu z \u017cycia publicznego i unikaniu kontakt\u00f3w towarzyskich.<\/span><\/p>\n

Co jest przyczyn\u0105 choroby?<\/b><\/h3>\n

Pod\u0142o\u017ce choroby nie jest do ko\u0144ca jasne, natomiast doniesienia naukowe wskazuj\u0105 na zwi\u0105zek z :<\/span><\/p>\n

    \n
  • Nadmiernie pobudzonym uk\u0142adem odporno\u015bciowym – zw\u0142aszcza w kontek\u015bcie limfocyt\u00f3w T pomocniczych – TH1 i Th17. Aktywacja danych limfocyt\u00f3w T powoduje zwi\u0119kszon\u0105 produkcj\u0119 cytokin o dzia\u0142aniu prozapalnym. Ich dzia\u0142anie b\u0119dzie sprzyja\u0107 wzrostowi stanu zapalnego i nadmiernej proliferacji keratynocyt\u00f3w, czyli kom\u00f3rek nask\u00f3rka wp\u0142ywaj\u0105cych na jego keratynizacj\u0119 i powstawania \u0142usek \u0142uszczycowych [2].<\/span><\/li>\n
  • Pod\u0142o\u017cem choroby mo\u017ce by\u0107 tak\u017ce genetyczna predyspozycja. Dotyczy ona polimorfizmu (czyli odmiany genu) HLA-Cw6. Prawdopodobie\u0144stwo rozwini\u0119cia \u0142uszczycy wzrasta wraz z wyst\u0119powaniem choroby u kt\u00f3rego\u015b z rodzic\u00f3w i wynosi ok. 20%, natomiast je\u017celi obydwoje rodzic\u00f3w choruj\u0105 na \u0142uszczyc\u0119, szansa, \u017ce potomstwo tak\u017ce b\u0119dzie chorowa\u0142o wynosi 50% [3]<\/span><\/li>\n
  • Wp\u0142ywem \u015brodowiska zewn\u0119trznego, w kt\u00f3rym \u017cyjemy m.in. przewlek\u0142y stres, palenie papieros\u00f3w, wysoko przetworzona dieta, ale tak\u017ce zabiegi na sk\u00f3rze, takie jak tatua\u017ce (wynika to z uszkodzenia warstw sk\u00f3ry i aktywacji miejscowego stanu zapalnego)<\/span><\/li>\n
  • Zdarza si\u0119, \u017ce na rozwini\u0119cie choroby ma pobudzaj\u0105cy wp\u0142yw przebycie jakie\u015b infekcji, zaka\u017cenia. Jest to wtedy swego rodzaju wyzwalacz choroby o pod\u0142o\u017cu immunologicznym, jakim jest \u0142uszczyca<\/span><\/li>\n
  • Na pojawienie si\u0119 lub zaostrzenie objaw\u00f3w ma wp\u0142yw tak\u017ce cz\u0119\u015b\u0107 lek\u00f3w m.in. antybiotyki z grupy tetracyklin, beta blokery stosowane w leczeniu nadci\u015bnienia czy kortykosteroidy.<\/span><\/li>\n<\/ul>\n

    Jakie s\u0105 objawy \u0142uszczycy?<\/b><\/h3>\n

    \u0141uszczyca jest w swoich objawach stosunkowo charakterystyczna. Zazwyczaj zaczynaj\u0105 pojawia\u0107 si\u0119 czerwone plamki na sk\u00f3rze, wykwity maj\u0105 do\u015b\u0107 wyra\u017anie odci\u0119te brzegi i delikatnie si\u0119 \u0142uszcz\u0105. Z czasem plamy nabieraj\u0105 rozmiar\u00f3w, rozlewaj\u0105 si\u0119 po powierzchni sk\u00f3ry i pokrywaj\u0105 srebrn\u0105 \u0142usk\u0105 – blaszkami \u0142uszczycowymi. Zmiany \u0142uszczycowe cz\u0119sto powoduj\u0105 \u015bwi\u0105d, b\u00f3l, pieczenie i p\u0119kanie sk\u00f3ry. Przyczyn\u0105 problemu jest skr\u00f3cony cykl kom\u00f3rkowy kom\u00f3rek nab\u0142onka, kt\u00f3ry fizjologicznie trwa 28 dni, a w \u0142uszczycy zaledwie 3 czy 4 dni. Zmiany takie najcz\u0119\u015bciej mo\u017cna spotka\u0107 na \u0142okciach, kolanach oraz na ow\u0142osionej sk\u00f3rze g\u0142owy.<\/span><\/p>\n

    Znane jest tak\u017ce zjawisko nazywane objawem Kobnera – jest to typowe dla \u0142uszczycy pojawienie si\u0119 w linii zadrapania \u0142uski po up\u0142ywie 6-12 dni. Innym charakterystycznym zjawiskiem jest objaw Auspitza – potarcie wra\u017cliwego miejsca sk\u00f3ry uszkadza lokalnie naczynia krwiono\u015bne i powoduje pojawianie si\u0119 kropelki krwi na jej powierzchni.<\/span><\/p>\n

    Typy \u0142uszczycy<\/b><\/h3>\n

    Wyr\u00f3\u017cnia si\u0119 og\u00f3lnie pod wzgl\u0119dem okresu \u017cycia osoby chorej dwa typu \u0142uszczycy:<\/span><\/p>\n

      \n
    • Typ 1 – jest to odmiana dziedziczona w spos\u00f3b autosomalny dominuj\u0105cy. Ujawnia si\u0119 w bardzo m\u0142odym wieku, zazwyczaj nie p\u00f3\u017aniej ni\u017c w 40 roku \u017cycia. Przebieg choroby jest ci\u0119\u017cszy w tym przypadku.<\/span><\/li>\n
    • Typ 2 – ten typ \u0142uszczycy z kolei notuje si\u0119 w p\u00f3\u017aniejszym etapie \u017cycia, mi\u0119dzy 50 a 70 rokiem \u017cycia i przewa\u017cnie ma \u0142agodniejszy charakter.<\/span><\/li>\n<\/ul>\n

      Odmian \u0142uszczycy jest jednak wi\u0119cej i stawianie diagnozy zale\u017cy od umiejscowienia, wielko\u015bci zaj\u0119tej powierzchni i od wygl\u0105du zmian.<\/span><\/p>\n

      Diagnostyka<\/b><\/h3>\n

      Oczywi\u015bcie, aby mie\u0107 pewno\u015b\u0107, \u017ce chorujemy na \u0142uszczyc\u0119, nale\u017cy um\u00f3wi\u0107 si\u0119 na wizyt\u0119 do lekarza dermatologa, kt\u00f3ry na podstawie sk\u00f3rnych wykwit\u00f3w jest w stanie postawi\u0107 finaln\u0105 diagnoz\u0119. Do oceny ci\u0119\u017cko\u015bci i rozleg\u0142o\u015bci choroby wykorzystuje si\u0119 skal\u0119 <\/span>PASI<\/span> (Psoriasis Area and Severity Index), gdzie ocenia si\u0119 od 0 do 4 nast\u0119puj\u0105ce czynniki: rumie\u0144, stwardnienie, \u0142uszczenie i odsetek zmienionej powierzchni sk\u00f3ry. Gdy zmiany nie s\u0105 typowe lekarz mo\u017ce zleci\u0107 wykonanie badania histopatologicznego wycinka zmiany (w celu eliminacji innych potencjalnych przyczyn objaw\u00f3w).<\/span><\/p>\n

      Leczenie<\/b><\/h3>\n

      Spos\u00f3b leczenia jest zale\u017cny od wielu czynnik\u00f3w m.in. powierzchni zaj\u0119tej sk\u00f3ry przez zmiany, umiejscowienia zmian, zaawansowania choroby. Je\u017celi zmiany obejmuj\u0105 niewielk\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 cia\u0142a, leczenie mo\u017ce si\u0119 ogranicza\u0107 do miejscowego stosowania wskazanych przez lekarza preparat\u00f3w. Gdy z kolei s\u0105 rozlane lub pog\u0142\u0119bione, konieczna jest terapia skojarzona, na kt\u00f3r\u0105 sk\u0142ada si\u0119 leczenie miejscowe i og\u00f3lne.<\/span><\/p>\n

      W procesie leczenia wykorzystuje si\u0119 m.in.: analogi witaminy D, glikokortykosteroidy,\u00a0 preparaty keratolityczne, retinoidy, cytostatyki czy fototerapi\u0119.<\/span><\/p>\n

      Czy mo\u017cliwe jest ca\u0142kowite wyleczenie choroby? Niestety ze wzgl\u0119du na sw\u00f3j przewlek\u0142y charakter, nie mo\u017cna powiedzie\u0107 o ca\u0142kowitym wyleczeniu, choroba ma okresy wyciszenia i remisji. Naszym celem jest utrzymanie \u0142uszczycy w jak najwi\u0119kszym i najd\u0142u\u017cszym okresie utajenia. Jest to mo\u017cliwe dzi\u0119ki zintegrowanemu podej\u015bciu do leczenia, czyli poprzez stosowanie lek\u00f3w, a tak\u017ce odpowiedniej diety i dermokosmetyk\u00f3w. [4]<\/span><\/p>\n

      Chcia\u0142by\u015b wiedzie\u0107 wi\u0119cej? Pos\u0142uchaj o \u017cywieniu w chorobach sk\u00f3ry. W odcinku Podcastu Stowarzyszenia Spo\u017cywo rozmawiaj\u0105 dietetycy: Przemys\u0142aw Mijal, Artur Weso\u0142y i \u017baneta Michalak.<\/strong><\/h3>\n